Jarenlang hebben ze eraan gewerkt en vrijdag staat het dan eindelijk op de agenda: GroenLinks en PvdA gaan één fractie vormen en heten voortaan PRO Brabant. Fractievoorzitter Jade van der Linden (nu nog GroenLinks, straks dus PRO) mag de linkse club als eerste gaan leiden: "Wij kiezen niet tussen groen en sociaal, die twee dingen zijn met elkaar verbonden."
Provinciale Staten moet vrijdag nog toestemming voor de naamswijziging naar PRO Brabant geven en dan zal er één laatste keer nog namens GroenLinks gesproken worden. De PvdA heeft zich dan al bij die fractie gevoegd. "Ik ben echt trots op het werk dat we de afgelopen jaren richting de fusie hebben verricht", zegt Van der Linden. "We [de fracties van GroenLinks en de PvdA, red.] hebben elkaar echt gevonden."
Samenwerken
De twee linkse partijen trokken al voor de verkiezingen in maart 2023 samen op: ze zouden alleen samen toetreden tot een coalitie óf helemaal niet. Sinds het eerste begrotingsdebat overleggen de Statenleden van GroenLinks en PvdA samen en bepalen ze ook gezamenlijk hoe ze over voorstellen stemmen. Ook leveren ze allebei een gedeputeerde.
In Brabant was er binnen de partij weinig weerstand tegen de fusie, zeker vergeleken met linkse bolwerken als Amsterdam en Nijmegen. De afdelingen van GroenLinks in Tilburg en Eindhoven waren twee jaar geleden in Brabant de enigen die niet enthousiast waren over de fusieplannen op lokaal niveau. Maar ook daar waren de leden in overgrote meerderheid voor fusie.
"Het ging allemaal heel natuurlijk", blikt Van der Linden terug. "Bij iedereen leefde de wens om samen door te knokken. Dat het enthousiasme er bij iedereen is, weet je van te voren niet."
Machtspartij
Sinds 2019 zitten GroenLinks en PvdA samen in de coalitie. Voor de PvdA is dit gebruikelijk, voor GroenLinks was het destijds nieuw. Inmiddels geldt ook GroenLinks als bestuurspartij in Brabant. Van der Linden: "Macht is een middel om dingen te bereiken maar het is geen doel op zich. Zo zie ik het. We hebben laten zien dat we effectief zijn en verantwoordelijkheid nemen."
Meebesturen wil Van der Linden na de Provinciale Statenverkiezingen van maart 2027 dus opnieuw. "En dat gaat niet om macht, maar om wat wij kunnen beteken voor de Brabanders. Wij gaan voor een groen en eerlijk Brabant. "
Daarin speelt haar ervaring mee. "We hebben gezien wat voor een rommel het werd toen Forum voor Democratie aan de macht kwam in 2020 [tot 2021, red.]. Je ziet dat er dingen afgebroken kunnen worden als de verkeerde mensen een de knoppen zitten."
Rood-groen verhaal
Kiezen tussen het sociaaldemocratische verhaal van de PvdA en het groene verhaal van GroenLinks hoeft volgens de aanstaand PRO-voorvrouw niet. "Die twee dingen zijn juist met elkaar verbonden, ik ga niet kiezen tussen groen en rood."
Hoe ziet dat rood-groene verhaal er volgens haar dan concreet uit? Ze somt op: "Betaalbaar openbaar vervoer zodat minder mensen met de auto reizen, het gezonder maken van de leefomgeving, mensen helpen met het verduurzamen van woningen zodat ze een lagere energierekening hebben. Nu alleen inzetten op de dag van vandaag zonder oog voor de generaties na ons, dat is geen bestaanszekerheid. Tegelijkertijd is het invoeren van onbetaalbare klimaatmaatregelen voor het individu ook niet sociaal. Het moet allebei."
Laatste verkiezingen verliepen niet goed
De meest recente verkiezingen, die voor de gemeenteraad en de Tweede Kamer, verliepen voor GroenLinks-PvdA (inmiddels op veel plekken als PRO) in Brabant niet zo goed als gehoopt. Op veel plekken verloor links aan andere partijen.
Van der Linden ziet daarin een uitdaging voor de nieuwe partij. "We hebben een goed verhaal, dat moeten we aan de man brengen. Dus langs de deuren, op de straat. We moeten zorgen dat de mensen voor wie we het doen dat ook zien."